Yazı Detayı
31 Ekim 2019 - Perşembe 08:05
 
Metro yatırımının siyasi riskleri..
Abdullah Ayan
 
 

Önceki makalede ister metro, ister hafif raylı sistem hangi yatırım tercih edilirse edilsin, bir kentin önümüzdeki 50 yılda nereye doğru gelişeceği bilinmeden bugünkü kent dokusuna bakılarak hayata geçirilecek toplu taşıma sistemlerinin ileride çeşitli sorunlara yol açacağını, en azından yatırımın bir süre sonra işlevsel anlamda riskler barındırdığını anlatmaya çalıştım.

Gerçekten de mekansal strateji planının ön görüleri dikkate alınmadan yapılan kent ulaşım master planları eğer 50 hatta 100 yıl sonrasını dikkate almıyorsa ve bugünün trafik akışına göre tasarlanmışsa ileride nelerle karşılaşılacağı bilinmediği için zaman içinde ölü yatırıma da dönüşebilir.

Adana raylı sistemi bu açıdan literatüre geçecek kadar ibretlik öyküye sahip..

Toplu taşımaya yönelik sistem seçiminde yapılacak tercihin bir de ekonomik boyutu var.

Ve bu ekonomik boyut ta kent gelişim planıyla ilgili projeksiyon kadar seçilmiş Belediye Başkanları için kendi içinde fırsatlar kadar tehditler barındırıyor..

En basitinden şunu ön görmek mümkün;

Diyelim ki, tercihinizi metrodan yana yaptınız. Devletin ilgili kurumları da projenizi onayladı, yapımcıyı da bulup yapım için düğmeye bastınız…

Yatırım kaç yılda tamamlanacak?

Geçeceği güzergahta olumlu, olumsuz ne gibi süreçler yaşanacak?

Yer altına indiniz, nasıl bir topografya ile karşılaşacaksınız?

İstasyonlarla ilgili yer seçimleri bulunduğu bölgeye ne getirip, götürecek?

Mersin örneğinden yola çıkarsak, her şey yolunda gitti, finansman sorunu da çözüldü ve 2020 ortalarında (en iyimser tahminle) işe başlandı diyelim.. 5 yıl için seçilen başkanlar da bilir ki, son bir yıl makyaja yöneliktir ve makyaj için başlamış tüm operasyonların bir biçimde toparlanması gerekir.

Geriye kalıyor 3 yıllık süre…

İster metro, ister hafif raylı sistem bu 3 yıl içinde tamamlanır da hizmet vermeye başlarsa, mevcut Başkan Seçer ister gidip evinde dinlensin, ister tatile çıksın, parmağını oynatmadan bir 5 yıl daha Mersin' in başındaki belediye başkanıdır.

Eğer başlayan çalışmalar bitmez, özellikle de benim açımdan en riskli gördüğüm kent merkezindeki güzergah bölümünde sorunlar çıkarsa, aynı Seçer ağzıyla kuş tutsa bir daha Başkanlığı rüyasında göremez. Bırakın seçim kaybetmeyi, kent merkezi trafiğini iyice içinden çıkılmaz hale getiren biri olarak aday bile yapılmaz, yapılamaz…

Tabii o risklere gelinceye kadar her şey dört başı mamur biçimde yürürse…

Örneğin Mersin metro (raylı sistem) projesini hazırlayan ekibe göre maliyet 350 milyon Euro civarında olacak. Oysa aynı ekibin başındaki vatandaş son zamanlarda katıldığı kimi toplantılarda 450 milyon Euro rakamını telaffuz etmeye başladı.

Siz bunu 500 milyon dolar olarak ta okuyabilirsiniz.

Ama üzülerek söyleyeyim verilen rakamlar gerçeklerden çok uzak..

Uzak çünkü, elimizde somut Konya projesi ve projeye dayalı daha fırından yeni çıkmış rakamlarıyla, sonuçlarıyla Konya hafif raylı sistem ihale sonuçları var.

21,1 kilometrelik 22 duraklı birinci etap için davet usulüyle yapılan ihalede çıkan çağrılı olan firmaların fiyatları üç aşağı beş yukarı benzer ve en düşük teklif 1,2 milyar Euro.. (bugünkü kurla 1 milyar 330 milyon dolar)

Bir başka ifadeyle kilometre başına 63 milyon dolarlık bir maliyet söz konusu..

Ortaya çıkan rakamı 18,5 kilometreden oluşan Mersin projesine adapte edecek olursak;  1 milyar 165 milyon dolarlık bir maliyetle karşılaşırsak sürpriz sayılmamalı…

Hafif raylı sistemden oluşacak Konya projesini farklı kılan çok önemli bir detay daha var:

Konya projesi, 2015 yılında Bakanlar Kurulu kararıyla 2015 yılında Ulaştırma Bakanlığına devredilmişti. Kısaca ihaleyi Belediye değil devlet üstlenip yaptı. Bunun anlamı ise Bakanlığın ardında Hazine olduğu için, daha düşük maliyetli ve daha avantajlı kredi demek.

Arkasında Hazine ve Bakanlık olmadan yaklaşık 1,2 milyar dolarlık bir projeyi üç yıl içinde tamamlayıp hayata geçirmek Mersin adına elbette önemli ama mevcut BŞ başkanı Seçer için hayati bir mesele haline gelmiş durumda…

Projeyi tamamlayıp 2024 seçimlerinde yeniden Başkan seçilmek te var, aksaması halinde altında boğulmak ta…

Erdoğan iktidarının bile geleceğini etkileyecek İstanbul metro ağının 77 kilometreden oluşan tam 6 ayrı projesinin durduğu ve Mühendisler Odasına göre "başlanmış yer altı kazılarının tahkim edilmemesi nedeniyle yer yer çökmelere yol açtığı" düşünüldüğünde, gerçeğin anlatılanlardan çok daha farklı ve acımasız olduğu bir tabloyla karşı karşıyayız..

Konu hayli önemli ve önümüzdeki süreçte de değinmemiz gerekecek gelişmelere gebe, sanırım yaşayarak öğreneceğiz bu kulvardaki gelişmeleri…

 
Etiketler: Metro, yatırımının, siyasi, riskleri..,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
18 Kasım 2019
Aratos' un mezarı, Mersin' in önüne gelen tarihi şans..
14 Kasım 2019
Aratos' u mezarıyla yeniden keşfetmenin önemi…
07 Kasım 2019
Tekfen' in yatırıma hazırlandığı limana komşu arazinin öyküsü…
28 Ekim 2019
Metro kararı siyasi bir tercih midir?
21 Ekim 2019
Mersin marina; yatlara niyet, rantiyeye kısmet…
17 Ekim 2019
Liman sahasının imara açılma girişimi şimdilik püskürtüldü...
14 Ekim 2019
Raylı sistemden metroya, maliyet hesapları…
10 Ekim 2019
Mersin raylı sistemi kaç yolcu taşıyacak?
07 Ekim 2019
Menderes' in Askeri kışlayı turizme kazandırma çabaları…
03 Ekim 2019
Taşucu' nun geleceği adına, Mersin Büyükşehir Meclisine düşen tarihi görev..
30 Eylül 2019
Mersin' deki Askeri Kışlanın Oyak arazisine dönüşüm öyküsü...
26 Eylül 2019
Kışla arazisini kapsamayan Millet Bahçesi.. Ayağı eksik proje..
23 Eylül 2019
Taşucu' nda tersaneciler mi, çevreciler mi kazanacak?
19 Eylül 2019
Taşucu tersaneye mi, çevreci turizme mi kucak açacak?
09 Eylül 2019
Vaatler ve gerçekler.. Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -3-
05 Eylül 2019
Vaatler ve gerçekler.. Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -2-
02 Eylül 2019
Vaatler ve Gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi…
29 Ağustos 2019
Çeşmeli-Taşucu otoyolu.. Mersin' in ihmal edilmişliği üzerine bir yılan hikâyesi…
26 Ağustos 2019
Vaatler ve gerçekler… Mersin aktardığı vergiye karşı Ankara' dan ne alıyor?
22 Ağustos 2019
Veriler ışığında Mersin metrosunun finans yükü, yapılabilirliği…
19 Ağustos 2019
Raylı sistem mi, metro mu tartışmasının göz ardı ettiği gerçekler..
08 Ağustos 2019
Hafif raylı sistem mi, metro mu? Toplu taşımada kafa ve kavram karışıklığı..
05 Ağustos 2019
CHP' nin saydamlık manifestosu, Mersin' de ticari sır duvarına takıldı…
01 Ağustos 2019
Manifestodaki şeffaflık, pratikteki 'sır'..
29 Temmuz 2019
Uyumayan şehirler, ölüm uykusundaki Mersin'i uyandırmak için ne yapmalı?…
25 Temmuz 2019
Uyumayan Şehirler
22 Temmuz 2019
Mersinli bu kadar mı saf?…
18 Temmuz 2019
Akkuyu Akdeniz' i daha da ısıtacak…
15 Temmuz 2019
Mersin'i refaha ulaştıracak kontayner terminal projesi buharlaşırken..
11 Temmuz 2019
Mersin Büyükşehir belediyesinin borçları, Meclisin denetim ısrarı…
08 Temmuz 2019
Katılımcılık, sivil toplum, Kent Konseyi…
04 Temmuz 2019
23 Haziran sonrası.. Nereye doğru?…
01 Temmuz 2019
'Sahili temizlemeyin, ileride Millet bahçesi yapacağız' diyen akıl…
27 Haziran 2019
Bir helikopter hikayesi, Mersin' i bekleyen fatura…
24 Haziran 2019
Şeffaflık, hesap verebilirlik sözde olmaz, özde olur…
20 Haziran 2019
Erdoğan' ın kaybı sürüyor, İmamoğlu kazanacak…
17 Haziran 2019
Çamlıbel Deniz Parkı yeniden açılırken…
13 Haziran 2019
Huawei batı blokuna giren Truva atı mı?..
10 Haziran 2019
ABD- Çin ticaret kavgası, Huawei meydan savaşına döner mi?
30 Mayıs 2019
Çin-ABD ticaret savaşı, nereye doğru?
23 Mayıs 2019
Kent konseyleri ne yapmalı, ne yapmamalı?
20 Mayıs 2019
Kent Konseylerinin kente yük olma halleri…
16 Mayıs 2019
Belediyeler ve ufak tefek dokunuşlar (kent içinde mavi bayraklı plajlar)…
13 Mayıs 2019
Mersin' in ayağına gelen altın fırsat: Millet Bahçesi yapımının durdurulması…
09 Mayıs 2019
Mersin Büyükşehir borç batağında…
06 Mayıs 2019
Mersin Büyükşehir Belediyesinin mevcut durumu…
02 Mayıs 2019
Metro balon çıktı, onay hafif raylı sistem projesine verildi…
29 Nisan 2019
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin… (2)
25 Nisan 2019
Siyasetin bu iklimi, bu diliyle nereye doğru?
22 Nisan 2019
Mersin' i yeniden metro masallarıyla avutmayın…
18 Nisan 2019
Son yerel seçimler, metropolleri kaybeden AK Parti' nin büyük düşüşü…
15 Nisan 2019
31 Mart seçimleri ve değişen siyaset iklimi…
11 Nisan 2019
Yerelde katılımcı yönetim ve bütçe…
08 Nisan 2019
Kim kazandı, kim kaybetti?
01 Nisan 2019
Sandığa giderken..
28 Mart 2019
Yeni Büyükşehir Başkanını bekleyen tablo ve Haciz gelen Belediye…
25 Mart 2019
Projeler iyi de, para nerede?
21 Mart 2019
Kapatılmayan kanalın, Hediye' nin kahreden öyküsü…
18 Mart 2019
Mersini bekleyen fırsatlar, uyutulan projeler…
14 Mart 2019
Mersin yeni Marmara olur mu?
11 Mart 2019
Çin ve mütevazi bir köy öyküsü…
04 Mart 2019
Küresel kahveci Starbucks Çin' de…
28 Şubat 2019
Mersin uyutulurken, Gaziantep raylı sistemi nasıl hayata geçirdi?...
25 Şubat 2019
Mersin' in kent içi ulaşım modeli arayışları, Gaziantep'in raylı sistem başarısı…
21 Şubat 2019
Yerel seçimler, Mersin' deki kaos ve olası sonuçları…
18 Şubat 2019
Kışla arazisi ve Müftü Deresini kapsamayan Millet Bahçesi topal projedir…
14 Şubat 2019
Geçmişten günümüze Müftü Deresi projeleri…
11 Şubat 2019
Seçim var, heyecan yok…
07 Şubat 2019
Yerel seçimler.. Akdeniz' de kim ne yapar?
04 Şubat 2019
Adayları kim belirler? Yerel demokrasinin neresindeyiz?
31 Ocak 2019
2010'dan bugüne küresel marka trendleri ve değişen paradigma…
28 Ocak 2019
2010' dan bugüne Dünyanın en değerli markaları…(ABD'den Çin'e kayan eksen)
24 Ocak 2019
Dünyanın en değerli markaları…
21 Ocak 2019
Mersin' in yaşadığı en büyük afet…
17 Ocak 2019
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Vahap Seçer' li CHP' nin durumu)
14 Ocak 2019
Yerel seçimlere doğru Mersin… (AKP-MHP ittifakı, Tuna' nın şansı)
10 Ocak 2019
Kore' nin demokrasi sınavı -2
07 Ocak 2019
Kore' nin demokrasi sınavı (1) Vatan hainliğinden Nobel barış ödülüne…
02 Ocak 2019
Fadime Taner hocamın anısına...
27 Aralık 2018
Çukurova Havalimanı bir alandan ibaret değil ki..
24 Aralık 2018
Çukurova Havaalanında 'sona' dogru...
20 Aralık 2018
Enerjide merkezileşmeye karşı yerelleşme...
13 Aralık 2018
Ulus devletleri besleyen finans kapitalin yeni evresi…
10 Aralık 2018
CHP, Mersin Büyükşehir' i nasıl kazanır?
03 Aralık 2018
Mersin'i kurtaracak (!) yatırım geliyor…
25 Ekim 2018
AK Parti-MHP ittifakını Mersin düğümü bitirecek...
22 Ekim 2018
Mersin' in bölgesel dengeleri, yerel ittifak denklemleri...
Haber Yazılımı